Kısa cevap
Garanti, ataşmanın bozulmayacağı taahhüdü değildir; üretim ya da malzeme kaynaklı bir kusur çıkarsa bunun üreticinin sorumluluğunda olduğu taahhüdüdür. Bu ayrım, kapsam tartışmalarının neredeyse tamamını açıklar: aşınma parçaları kapsam dışıdır çünkü bitmeleri kusur değil beklenen davranıştır; kullanım kaynaklı hasar kapsam dışıdır çünkü sebebi üretimde değildir. Bu yazı HKM'nin kendi garanti koşullarını beyan etmez, genel ticari uygulamayı anlatır. Kendi ataşmanınızın kapsamı satış belgenizde yazar.
Temel ayrım: kusur mu, aşınma mı?
Garanti değerlendirmesinin tamamı tek bir soruya indirgenebilir: bu arıza, ataşman doğru kullanılsaydı da olur muydu? Cevap evetse üretim ya da malzeme kusuru tartışılır; hayırsa kullanım kaynaklıdır.
Aşınma parçaları bu soruyu baştan geçemez. Uç aşınır, burç aşınır, keçe yorulur; bunların bitmesi kusur değil, tasarlanmış davranıştır. Bu yüzden hemen her garanti metninde aşınma parçaları kapsam dışında tutulur.
Ama sınır her zaman net değildir. Beklenenden çok erken biten bir aşınma parçası, malzeme kusurunu gündeme getirebilir. Burada belirleyici olan, o parçanın hangi koşullarda ve ne kadar çalıştığıdır; yani yine kayıttır.
Genellikle kapsam dışı olanlar
- Aşınma parçaları: uç, burçlar, keçeler, kama ve benzerleri.
- Yanlış kullanım kaynaklı hasar: kanırtma, sürükleme, boşa vuruş, kaldırma.
- Aralık dışı çalıştırma: makinenin debi ya da basıncı ataşmanın aralığı dışındayken ortaya çıkan hasar.
- Bakım ihmali: greslemenin yapılmadığını ya da yanlış gres kullanıldığını gösteren aşınma izleri.
- Yetkisiz müdahale: onay alınmadan yapılan kaynak, delik, gövde üzerinde değişiklik.
- Kirli hidrolik yağ kaynaklı iç hasar: sebebi makinenin bakımındadır, ataşmanın üretiminde değil.
- Nakliye ve devrilme hasarı: bu genellikle sigorta konusudur, garanti konusu değil.
Talebi destekleyen üç şey
Birincisi bakım kaydıdır. Greslemenin yapıldığını, doğru gresin kullanıldığını ve servisin zamanında yapıldığını gösteren bir kayıt, kullanım kaynaklı olma iddiasını doğrudan karşılar. Konuyu ayrı bir yazıda ele aldık.
İkincisi arızanın ilk hâlidir. Arıza çıktığında ataşmanı sökmeden ve tamir denemesi yapmadan fotoğraflamak, değerlendirmeyi kolaylaştırır. Sökülmüş ve müdahale edilmiş bir ataşmanda sebep ayrıştırması güçleşir.
Üçüncüsü çalışma koşuludur: hangi makinede, hangi debi ve basınçla, hangi malzemede çalışıldığı. Bu bilgi arızanın kullanım kaynaklı olmadığını göstermenin en doğrudan yoludur.
Arızayı sökmeden önce fotoğraflayın
Sahada en sık yapılan hata, arıza çıkınca ataşmanı açıp bakmak ve sonra bildirmektir. İyi niyetle yapılır ama değerlendirmeyi zorlaştırır: parçaların ilk konumu, kırılma yüzeyinin biçimi ve gres izleri açıldıktan sonra kaybolur. Bildirmeden önce fotoğraf çekmek, hem sizin hem değerlendirenin işini kolaylaştırır.
Yapılmalı, yapılmamalı
Yapılmalı
- Satın alma aşamasında kapsam dışı kalemleri yazılı isteyin; kapsam listesi kadar önemlidir.
- Bakım kaydını arıza çıkmadan tutun; sonradan başlayan kayıt bir şey anlatmaz.
- Arızayı sökmeden fotoğraflayın ve bildirin.
- Makinenizin debi ve basınç değerlerini kayda geçirin; aralık içinde çalıştığınızın kanıtıdır.
- Kullandığınız gres ve yağ tipini kaydedin; değerlendirmede ilk sorulanlardandır.
Yapılmamalı
- Aşınma parçasının bitmesini garanti konusu saymayın.
- Arıza sonrası kendi başınıza kaynak ya da tamir denemesi yapmayın.
- Garanti kapsamını sözlü beyanla varsaymayın; yazılı belge esastır.
- Ataşman üzerinde onay almadan delik açmayın ya da parça kaynaklamayın.
- Arızayı geciktirmeyin; çalışmaya devam etmek hasarı büyütür ve sebebi belirsizleştirir.
HKM tarafı için
Bu sayfada HKM ataşmanlarının garanti süresini, kapsamını ve istisnalarını yazmıyoruz. Bunun sebebi kaçınmak değil doğruluktur: kapsam ürüne, satış koşuluna ve pazara göre değişir ve burada yazılacak genel bir cümle sizin belgenizdeki maddeyi geçersiz kılmaz, yalnızca yanlış beklenti yaratır.
Kendi ataşmanınızın kapsamı için satış belgenize bakın. Belgeniz elinizde yoksa ya da bir maddenin ne anlama geldiğinden emin değilseniz, model kodunuzla bize yazın; kapsamı yazılı olarak iletelim.
Bir talep söz konusuysa, yukarıdaki üç destek kalemini (kayıt, fotoğraf, çalışma koşulu) hazırlayarak başvurmak süreci belirgin biçimde kısaltır.