Kısa cevap
Soğuk havada bir kırıcıyı doğrudan tam yükle çalıştırmak, üç ayrı riski aynı anda alır: yağ kalınlaşmıştır ve dar kanallardan zor geçer, gres akıcılığını kaybetmiştir ve burca ulaşmaz, azot basıncı sıcaklıkla düştüğü için kırıcı beklenenden farklı davranır. Üçünün de çözümü aynıdır ve basittir: ısınma turu. Makineyi ve ataşmanı yük vermeden bir süre çalıştırmak, sahada kaybedilen birkaç dakikanın karşılığını doğrudan parça ömrü olarak geri verir. Soğuk çalıştırma hatası, ilk günde hasar bırakmaz; tekrarlandığında bırakır.
Soğukta üç şey aynı anda değişir
Birincisi hidrolik yağın viskozitesidir. Soğuk yağ kalınlaşır ve dar geçitlerden zorlanarak geçer. Bu, pompanın daha çok çalışması ve sistemin daha yüksek basınç görmesi demektir; keçelerin en zorlandığı an budur.
İkincisi grestir. Gres soğukta katılaşır ve gresörlükten basılsa bile burcun içine kolay ulaşmaz. Yani soğuk sabah greslemesi, verildiği sanılan ama ulaşmayan bir gresleme olabilir.
Üçüncüsü azottur. Gaz odasındaki azotun basıncı sıcaklığa bağlıdır; soğukta düşer. Bu yüzden soğuk bir kırıcı ilk dakikalarda beklenenden zayıf vurabilir ve bu, zayıf vuruş diye yorumlanıp gereksiz azot dolumuna yol açabilir.
Isınma turu
- 1
Önce makineyi ısıtın
Ataşmana geçmeden önce makinenin kendi ısınma prosedürünü uygulayın. Hidrolik yağ çalışma sıcaklığına yaklaşmadan ataşmana yük vermek, yükü doğrudan keçelere bindirir.
- 2
Bom ve armı yüksüz hareket ettirin
Yağı tüm hatlarda dolaştırın. Yalnızca motoru rölantide bekletmek, yağı ataşman hattına göndermez.
- 3
Kırıcıyı boşta kısa çalıştırın
Ucu malzemeye dayamadan birkaç kısa periyot çalıştırın. Bunu uzatmayın; boşta çalışma ısıtır ama boşa vuruşa dönerse zarar verir.
- 4
Gresleyin
Isınma sonrası gresleyin, öncesinde değil. Isınmış gres akıcıdır ve burca ulaşır; soğukken verilen gres kanalda kalabilir.
- 5
İlk kırmaları yumuşak malzemede yapın
Mümkünse güne en sert malzemeyle başlamayın. İlk kırmalar sisteme kademeli yük verir ve kırıcının kendi gövdesi de ısınır.
- 6
Sesi ve gücü ilk dakikalarda değerlendirmeyin
Soğuk kırıcının ilk dakikalarda zayıf vurması olağandır. Performans değerlendirmesini kırıcı ısındıktan sonra yapın; erken yargı gereksiz servis çağırır.
Donmuş zemin ayrı bir konu
Soğuk havada çalıştırma ile donmuş zemin kırma farklı şeylerdir. İlki ekipmanla, ikincisi malzemeyle ilgilidir.
Donmuş zemin, donmamış hâline göre çok daha serttir ve kırıcıya sert kaya gibi davranır. Ama tabakalıdır: don derinliği geçildiğinde altındaki malzeme yumuşaktır. Bu yüzden donmuş zeminde kırma, tabakayı kırıp altına geçmeye yönelir; kütleyi parçalamaya değil.
Pratik sonuç şu: donmuş zeminde tek noktada ısrar etmenin anlamı daha da azdır. Tabaka kırıldığı anda ilerleme gelir; gelmiyorsa nokta değiştirilir.
Azot basıncını soğukken ölçmeyin
Gaz odasındaki basınç sıcaklıkla değişir; soğuk bir kırıcıda ölçülen değer düşük çıkar ve gereksiz dolum yapılmasına yol açar. Ölçüm, kırıcı çalışma sıcaklığına geldikten sonra yapılır. Doğru değer ve ölçüm koşulu modele göre değişir, kılavuzda yazar.
Yapılmalı, yapılmamalı
Yapılmalı
- Makineyi kendi prosedürüne göre ısıtın, sonra ataşmana geçin.
- Bom ve armı yüksüz hareket ettirip yağı hatlarda dolaştırın.
- Greslemeyi ısınma sonrasına bırakın.
- Güne mümkünse en sert malzemeyle başlamayın.
- Azot ölçümünü kırıcı ısındıktan sonra yaptırın.
Yapılmamalı
- Soğuk kırıcıyı doğrudan tam yükle çalıştırmayın.
- Isınma turunu boşa vuruşa çevirmeyin; boşta çalışma kısa tutulur.
- Soğuk sabahta zayıf vuruşu arıza sanıp servis çağırmayın.
- Donmuş zeminde tek noktada ısrar etmeyin.
- Sıcaklık düşükken gres tipi değiştirmeden aynı aralıkla greslemeye devam etmeyin; soğukta gres ulaşmıyorsa aralık anlamını yitirir.
Gres tipi ve soğuk
Gresin soğukta davranışı, içindeki baz yağ ve kıvam belirleyicisi ile ilgilidir. Yüksek sıcaklığa dayanıklı bir gres, düşük sıcaklıkta akıcılığını daha çok kaybedebilir; yani yaz için doğru olan gres kışın zorlanabilir.
Burada sayısal bir sınır vermiyoruz, çünkü değer gresin kendi teknik föyünde yazar ve markaya göre değişir. Doğru soru şudur: kullandığınız gresin çalışma sıcaklık aralığı, sahanızın kış sıcaklığını kapsıyor mu?
Kırıcı gresi ile genel amaçlı gres arasındaki farkı ayrı bir yazıda ele aldık; soğuk performansı o farkın görünür olduğu yerlerden biri.
HKM'nin kullandığı çözüm
SolidLube gres kartuşları: çalışma sıcaklık aralığı yayımlı
Kullandığımız kartuşlar -20°C ile +1100°C arasında çalışmak üzere tanımlanmış, NLGI 2 kıvamında ve yaklaşık %15 katı katkılı, damlama noktası 250°C. Bu değerler ürünün kendi teknik verisidir; kendi sahanızın kış koşulunu bu aralıkla karşılaştırabilirsiniz.
Gres kartuşu teknik verisi(solid-lube.com)