İkinci el hidrolik kırıcı: satın almadan önce neye bakılır?

Bu liste neden ayrı?

İkinci el ataşman alırken belgeye, kayda ve genel aşınmaya nasıl bakılacağını sıfır mı ikinci el mi yazısında tüm ataşmanlar için anlattık. Kırıcı onlardan farklıdır: içinde basınçlı gaz, yüksek hızda çalışan bir piston ve sürekli aşınan bir uç bölgesi vardır. Bu yüzden muayenesi kendi listesini ister; bu yazı o listeyi veriyor.

Önce kimlik: kırıcı ne, parçası bulunur mu?

• Etiket: marka, model ve seri numarası okunuyor mu? Etiket yoksa satış belgelerinde model yazıyor mu? Seri numarası silinmiş ya da kazınmış bir kırıcıda parça ve geçmiş izlenemez.
• Versiyon: aynı model adının sessiz (kutulu) ve açık gövdeli ya da farklı nesil versiyonları olabilir; parçalar buna göre değişir.
• Parça bulunabilirliği: model ve seri numarasıyla tamir takımı, burç ve uç bulunup bulunmadığını almadan önce sorun. Bunun için neyin gerektiğini yedek parça siparişi yazısında anlattık.
• Makine uyumu: kırıcının ağırlık sınıfı ve debi aralığı makinenize uyuyor mu, braketi makinenize oturuyor mu? Eşleşmeyi kırıcı seçim aracıyla kontrol edebilirsiniz.

Satıcıya sorulacaklar

• Hangi işte çalıştı? Taş ocağında ve sert kayada geçen bir yıl, beton yıkımında geçen bir yıldan farklı aşınma bırakır.
• Hangi makinede çalıştı? Kırıcının sınıfından büyük bir makinede çalışan kırıcı yan yükü daha çok görür; aralık dışındaki debi ve basınçla çalışmış bir kırıcıda keçeler ve iç parçalar erken yorulur.
• Tamir takımı, burç ve uç en son ne zaman değişti; faturası ya da servis raporu var mı?
• Azot en son ne zaman ölçüldü ya da dolduruldu? Sık dolum isteyen bir kırıcı gaz kaçırıyordur.
• Gövde hiç açıldı mı, açıldıysa kim açtı? Kaydı olmayan bir sökümden sonra tork ve azot değerleri belirsiz kalabilir.
• Neden satılıyor?

Çalıştırmadan önce: soğuk muayene

Uç sapı, burç boşluğu, boy saplamalar, gövde çatlağı, rekorlar ve gres noktaları için muayene sırasını sıfır mı ikinci el mi yazısında verdik; o adımlar kırıcıda aynen geçerlidir. İki noktayı hatırlatalım: burç boşluğu elle hissedilerek değil ölçülerek değerlendirilir (burç yazısı), uç sapındaki izlerin anlamı ise uç sapındaki izler yazısında. Kırıcıya özgü olan şu üç kontroldür.

1. 1

   Kaçak izlerinin yerini okuyun

   Uç bölgesinden gelen yağ çoğu zaman burç ve keçe zinciridir; gövde birleşiminden gelen yağ gevşemiş bir boy saplamayı, rekor dibinden gelen yağ hortum ya da o-ringi işaret eder. Yeni yıkanmış bir kırıcıda bu izler görünmez; mümkünse kırıcıyı yıkanmadan görün.

2. 2

   Sessiz tipte kutunun içine bakın

   Dış kutunun içindeki aşınma plakalarına, sönümleyici takozlara ve kutunun gövdeye bağlantısına bakın. Bunlar aşındığında gövde kutunun içinde oynar; ses ve titreşim artar, kutu çatlayabilir.

3. 3

   Azotu soğukken ölçtürün

   Satıcıdan azot basıncını kırıcının dolum kitiyle, kırıcı soğukken ve sizin yanınızda ölçmesini isteyin; değeri kılavuzdakiyle karşılaştırın. Basınç çok düşükse ya da birkaç gün içinde yeniden düşüyorsa gaz kaçağı vardır. Ölçümün nasıl yapıldığını azot basıncı yazısında anlattık.

Makinede deneme

Kırıcıyı çalışırken görmek, satın almadan önce en çok bilgi veren adımdır. Deneme, kırıcının sınıfına uygun ve kırıcı hattının ayarları doğru bir makinede yapılmalıdır; yanlış makinede yapılan deneme sağlam bir kırıcıyı zayıf, zayıf bir kırıcıyı da makinenin kusuru gibi gösterebilir.

• Yağ ısınana kadar bekleyin, sonra ucu malzemeye bastırarak çalıştırın. Ucu havadayken çalıştırmak bilgi vermez ve kırıcıya zarar verir.
• Ritmi dinleyin: düzenli ve tok bir ritim beklenir. Seyrek ve cılız vuruş azot ya da debi sorununu, düzensiz ritim iç kaçak ya da valf sorununu düşündürür. Sesin nasıl okunduğunu kırıcı sesi yazısında anlattık.
• Birkaç dakika sonra gövde birleşimlerine, uç bölgesine ve rekorlara yeniden bakın.
• Gövde ısısını kontrol edin; kısa bir denemede aşırı ısınan kırıcıda debi, azot ya da iç kaçak sorunu olabilir.
• Hortumları izleyin; aşırı titreşim akümülatör ya da hat sorununu gösterebilir. Belirtilerin sebeplerini arıza rehberinde belirti belirti topladık.

Hangi bulgu durmayı gerektirir?

İki bulgu ise alımı, kırıcı açılıp içine bakılana kadar durdurur. Birincisi azot tutmaması ya da dolum valfinden yağ gelmesidir: yağ gaz tarafına geçiyordur; sebep keçe ya da diyafram olabilir ve onarılabilir, ama iç durum açılmadan bilinemez. İkincisi, kırıcı açıldığında piston ya da silindir yüzeyinde derin çizik görülmesidir; bu bir tamir takımının değil çok daha pahalı bir onarımın konusudur. İkisinin neden birlikte değerlendirildiğini piston ve silindir yazısında anlattık.

• Alt gövdede, uç bölgesinde ya da pim deliklerinde çatlak; ya da sebebi ve kimin yaptığı belgelenmemiş bir çatlak tamiri.
• Okunmayan, silinmiş ya da belgelerle uyuşmayan seri numarası.
• Uygun bir makinede denendiği hâlde vurmaması ya da çok zayıf vurması.

Gerçek maliyeti hesaplamak

İkinci el kırıcının fiyatı, onu çalışır hâle getirmenin maliyetiyle birlikte değerlendirilir: gerekiyorsa bakım kiti ya da tamir takımı, yeni uç ve burç, makinenize uygun braket, hortum takımı ve kırıcı hattında yapılacak ayar. Bu kalemler toplandığında aradaki fark beklenenden küçük çıkabilir; saatlik maliyete nasıl çevrileceğini ucuz ataşmanın gerçek maliyeti yazısında anlattık.

Model ve seri numarasını aldıktan sonra parça bulunabilirliğini ve gerekecek kitin içeriğini bize sorabilirsiniz. HKM yedek parça ve uçları 130'dan fazla kırıcı markasıyla uyumlu üretir; talebinizi satis@hkm.com.tr adresine, yurt dışından sales@hkm.com.tr adresine yazın.